PLAYING THE TRUMPET. EVERY FRIDAY @ JAZZPLACE

Cây đàn piano đầu tiên trên thế giới

Đàn piano là một trong những loại nhạc cụ không còn xa lạ trong cuộc sống của chúng ta. Những âm thanh mượt mà, nhẹ nhàng của piano đã làm say đắm biết bao con người. Có những người chọn piano là đam mê cả đời và trở nên nổi tiếng nhờ piano. Bài viết này, chúng tôi muốn bạn biết được cây đàn piano đầu tiên trên thế giới và người đầu tiên làm ra nó để hiểu hơn về nhạc cụ này.

Khác với các thiết bị phát ra âm thanh khác như đầu karaoke giống như ở đây , loa karaoke, amply karaoke… cần phải đứng chung với nhau trong một dàn âm thanh karaoke thì mới có thể đem đến những âm thanh tốt nhất, chất lượng cao nhất, khiến người nghe hài lòng nhất. Đàn piano không nhất thiết phải đứng chung với các thiết bị hay nhạc cụ khác. Tự nó có thể tạo ra, xử lý âm thanh sao cho người nghe hài lòng nhất. Còn khi đứng chung cùng với những nhạc cụ khác, piano hoàn toàn có thể hòa chung cũng như làm nổi bật mình để tạo ra phong cách riêng.

Ai là người tạo ra cây đàn piano đầu tiên?

Người mà chúng tôi muốn nhắc đến ở đây chính là Bartolomeo Cristofori. Sinh ngày 04, tháng 5 năm 1655 tại Padua, miền bắc nước Ý. Đàn piano không phải là cây đàn đầu tiên của ông, vì Cristofori làm đàn harpsichords và đàn clavico. Ông làm việc cho Hoàng tử Ferdinando de Medici, con trai của công tước Tuscany.

Vào những năm 1690, ông mới này ra và thực hiện ý tưởng chế tác ra những bộ phận của đàn piano. Đến năm 1709, cây đàn piano đầu tiên đã ra đời với tên gọi piano acoustic.

Cristofori nhận thấy rằng không thể gảy dây đàn harpsichord để có những nốt trầm bổng khác nhau được. Chính vì vậy ông đã nghĩ ra một cơ chế chuyển giao các áp lực từ các phím, qua búa đến dây đàn để tạo các âm thanh mạnh nhẹ khác nhau khi chạm vào các phím. Ông gọi phát minh của mình là một “gravecembalo col piano e forte” – một clavichord với các phím lớn nhỏ khác nhau. Cái tên được rút ngắn xuống còn pianoforte và sau đó chỉ đơn giản là piano.

Tuy nhiên, sự ra đời của cây đàn piano đầu tiên không hề suôn sẻ. Bởi vì nó không được phổ biến và nhiều người cảm thấy nó quá khó để chơi. Trong khi Critofori đã mất và hầu như không được vinh danh gì. Cho đến tận những năm 1731, sau khi bản nhạc đầu tiên dành cho piano xuất hiện thì cây đàn của ông mới thực sự có chỗ đứng trong làng âm nhạc thế giới.

Cây đàn piano đầu tiên trên thế giới

Quá trình phát triển của cây piano đầu tiên

Sau khi ra đời và dần được công nhận, đàn piano phát triển theo hai hướng cơ bản. Ở Anh, đàn piano được thiết kế nặng hơn và phức tạp hơn và giống với những cây đàn ngày nay hơn. Còn ở Đức lại hình thành một dòng piano nhẹ hơn, cấu trúc đơn giản hơn và được biết đến như một cây đàn xứ Vienna. Cây đàn này được nhà sản xuất Johann Andreas Stein xây dựng, đó chính là những cây đàn mà Haydn, Mozartvà Beethoven đã chơi và soạn nhạc trên đó.

Khi chỗ đứng ngày càng được khẳng định, piano dần trở thành một nhạc cụ độc lập và cần làm cho âm thanh to hơn. Chính vì vậy, để tăng âm, các dây phải dày hơn, bộ khung phải khỏe hơn thì mới có thế đạt được một áp lực lớn hơn. Đây là nguyên nhân khiến bộ khung của đàn piano được làm dày hơn, nặng hơn và có thêm một thanh chằng chéo giúp kiên cố hơn.

Đến năm 1820, Thomas Allen thậm chí vẫn còn dùng các ống kim loại để giữ căng các dây, và một nhà sản xuất thành công người Anh là John Broadwood bắt đầu dùng các tấm bằng sắt để giữ cho chúng được căng lên, mà giờ đây các đĩa đó phần lớn được làm bằng kim loại hơn là bằng gỗ. Năm 1825 Alpheus Babcock sáng chế ra khung bằng gang và sau đó năm 1843, một người Mỹ là Jonas Chickering bắt đầu làm piano với một đĩa tròn vành, một nét đặc trưng của các piano cánh ngày nay. Một sự phát triển đáng chú ý khác là việc chằng các dây, được phát triển bởi Henri Pape năm 1828 và Steinway cấp bằng sáng chế năm 1859, ông đã đặt các dây bass dài hơn lên cao hơn các dây kim, giúp cho các dây dài hơn ở trong hộp ngắn hơn và đặt các dây bass ở giữa qua một bảng cộng hưởng (soundboard) để có một sự hồi âm tốt hơn.

Piano được bắt đầu sản xuất hàng loạt vào những năm 1800, cùng với sự thành lập của các công ty như: John Broadwood & Sons, Jonas Chickering, Julius Blũthner, Ignaz Bosendorfer, Friedrich Bechstein, Henry Steinway và Sebastien Erard, những công ty này hoàn toàn phát triển từ nền tảng của mẫu đàn cánh đó tới năm 1821.

Cho dù con đường phát triển không được thuận lợi nhưng cuối cùng, piano cũng đến được với cuộc sống của con người và trở nên gần gũi hơn bao giờ hết. Bạn có biết rằng những bản nhạc mà bạn dùng để hát karaoke có sự góp phần không nhỏ của đàn piano không? Nếu không có cây đàn này, chắc chắn cả tôi và bạn không thể nào có được những giây phút thực sự thư giãn, thoải mái khi hát karaoke tại dàn karaoke gia đình mình được. Không những thế, cho dù có các thiết bị âm thanh cao cấp,hiện đại đến đâu thì cũng không thể mang đến chất lượng âm thanh tuyệt nhất được.

Cuộc đời đầy đau khổ và bất hạnh của Beethoven

Beethoven được cả thế giới biết đến là một nhà soạn nhạc thiên tài người Đức. Tuy nhiên, khác với tài năng, cuộc đời của người nghệ sĩ này lại gặp phải rất nhiều điều không may mắn và bất hạnh.

Bạn thường đi hát karaoke để giải trí. Bạn cũng thường nghe những bản nhạc không lời, những bản giao hưởng để thư giãn và nuôi dưỡng tâm hồn. Nhưng không phải ai cũng hiểu hết về nguồn gốc của những giai điệu hay nhưng giai thoại liên quan đến ca khúc mà bạn thích hoặc chọn thể hiện. Bạn chỉ mặc nhiên lựa chọn ca khúc trong list nhạc của đầu karaoke và cầm micro lên hát một cách bình thường. Đây không phải là việc gì sai trái nhưng nếu có thêm nhiều tri thức về âm nhạc chắc chắn không bao giờ thừa. Ví dụ như những chia sẻ về cuộc đời của nhà soạn nhạc tên tuổi Beethoven dưới đây.

Cuộc đời đầy đau khổ và bất hạnh của Beethoven
Cuộc đời đầy đau khổ và bất hạnh của Beethoven

Tuổi thơ và thời trai trẻ không may mắn

Ludwig van Beethoven (17.12.1770 – 26.3.1827) là một nhà soạn nhạc cổ điển người Đức, được xem như là người khép lại âm nhạc cổ điển của Đức, dọn đường cho thời kỳ âm nhạc lãng mạn (Wegbereiter) phát triển.

Ông là một thiên tài âm nhạc nên cuộc đời cũng không được “bình thường” như bao người khác. Ngay từ khi 20 tuổi, cả hình dáng và tính cách của Beethoven đều bắt đầu thay đổi theo chiều hướng quái dị. Cơ thể trở nên biến dạng khác thường và thường xuyên phải sống trong đau đớn.

Lúc đó, các bác sĩ cho rằng ông bị mắc một căn bệnh chuyển hóa có tên là Crohn. Biểu hiện của nó là gây đau đớn và biến dạng xương.

Cùng thời gian đó, ông hay than phiền về chứng đau trướng bụng dữ dội mà không rõ nguyên nhân. Khả năng nghe của ông ngày càng giảm sút. Và cho đến năm 30 tuổi thì Beethoven hoàn toàn không nghe được gì cả. Còn gì bất hạnh hơn cho một nhà soạn nhạc mà đôi tai không nghe được gì.

Thế nhưng, điều trớ trêu là bản hòa tấu bất hủ của lịch sử âm nhạc thế giới, Ninth Symphony lại được viết lúc ông không còn nghe được gì.

Bất hạnh trong tình yêu

Không chỉ không may mắn trong cuộc sống, tình yêu của Beethoven cũng chẳng hơn gì. Sinh thời Beethoven không chú ý nhiều đến ngoại hình và ăn mặc rất luộm thuộm. Ông cũng không hề điển trai mà ngược lại, rất xấu xí. Ông có một thân hình béo mập, nước da đen đúa. Và việc thu hút người khác phái chỉ đến từ khâm phục, cảm mến tài năng của ông.

Do thường say mê những người phụ nữ mà ông biết chắc là chẳng thể nào với tới được nên Beethoven thường gặp bất hạnh trong tình yêu với những cuộc tình chết yểu.

Ngày ông qua đời, người ta tìm thấy được một bức thư tình ông viết cho một người phụ nữ bí ẩn mà ông gọi là “người yêu bất tử”. Bức thư này là tất cả những gì còn lại của một tình yêu đắm say, mãnh liệt như âm nhạc mà nhờ đó Beethoven trở nên nổi tiếng.

Bởi vì không may mắn trong tình yêu nên những sáng tác của Beehthoven thể hiện một cách hùng hồn bi kịch của một mối quan hệ chẳng bao giờ được công khai.

Cái chết đầy uẩn khúc

17 giờ 45 phút ngày 26.3.1827, trái tim nhà soạn nhạc thiên tài người đức Ludwig van Beethoven ngừng đập ở tuổi 57. Theo kết luận chính thức của giới y học thời ấy, ông chết do xơ gan và tràn dịch khoang bụng. Tuy nhiên, có rất nhiều nghi vấn xoay quanh cái chết của nhà soạn nhạc.

Một số người cho rằng Beethoven chết vì bệnh giang mai, người khác thì bảo ông chết do xơ gan cổ trướng, có người lại cãi chính căn bệnh Crohn quái ác đã cướp đi mạng sống của ông.

Hầu hết những lý lẽ này chỉ dựa trên các biểu hiện, triệu chứng được ghi lại trong bệnh án y khoa mà không có giả thuyết nào dựa trên các bằng chứng khoa học xác thực.

Cho đến năm 2005, khi những mảnh xương sọ của Beethoven được người thừa kế hợp pháp của ông đưa đến phòng thí nghiệm thì một số giả thuyết trên đã bị lật đổ, đồng thời một giả thuyết khác lại được khẳng định một cách chắc chắn.

Kết quả phân tích bằng kỹ thuật cao những mảnh xương sọ do TS. Bill Walsh, thuộc Phòng thí nghiệm quốc gia Argonne (thuộc bang Illinois, Hoa Kỳ) tiến hành đã cho thấy: Lượng chì tích tụ trong tế bào của Beethoven là quá cao, hơn mức bình thường tới 100 lần. Và đây có lẽ mới là nguyên nhân chính dẫn đến cái chết của thiên tài.

Dù sao chăng nữa thì Beethoven vẫn là một nhà soạn nhạc thiên tài với chúng ta. Những bản nhạc mà ông để lại cho nhân loại có giá trị đến hiện tại và cả trong tương lai.

>>> Xem thêm: 4 nhà soạn nhạc nổi tiếng nhất thế giới

4 nhà soạn nhạc nổi tiếng nhất thế giới

Chắc chắn ai trong chúng ta cũng có đôi lần mê đắm trong những giai điệu piano nhẹ nhàng, du dương hay những bản nhạc đầy chất triết lý. Và để tạo ra những bản nhạc có thể lôi cuốn được nhiều thính giả đến như vậy, nhà soạn nhạc phải thực sự là những người có tài. Bài viết này, chúng tôi sẽ chia sẻ đến bạn 4 nhà soạn nhạc nổi tiếng nhất thế giới. Đây cũng là những cái tên mà khi nhắc đến bất kì ai cũng thán phục.

Những nhà soạn nhạc thiên tài để lại cho nhân loại nhiều bản nhạc có giá trị lớn. Chính vì vậy mà những bản nhạc này có thể tồn tại cùng thời gian cũng như chiếm được cảm tình của rất nhiều thế hệ người nghe. Hơn thế, đây còn là nguồn cảm hứng cho rất nhiều nhà soạn nhạc và nhạc sĩ sau này.

Franz Schubert

Franz Schubert (1797 – 1828) là một nhà soạn nhạc vĩ đại người Áo. Người ta biết đến ông là một thiên tài âm nhạc, là một bậc thầy về kết cấu của giai điệu và ca từ. Sở trường của ông là có thể hoàn thành một tác phẩm một cách nhanh chóng. Chính vì vậy trong suốt 16 năm sáng tác của mình, ông đã để lại cho nhân loại khoảng 650 tác phẩm.

Trong số đó, bản nhạc nổi tiếng nhất là Piano Quintet (Ngũ tấu Piano). Ngoài ra, ông cũng sáng tác các bản mass (nhạc cho lễ Misa), 9 bản giao hưởng, các bản sonata, ballet, tứ tấu đàn dây và các vở opera.

Richard Wagner

Richard Wagner (1813 – 1883) là nhà soạn vĩ đại thứ hai được nhắc tới trong bài viết này. Trong sự nghiệp sáng tác của mình, ông đã để lại cho nhân loại những bản nhạc có giá trị lớn như Tannhauser, Lohengrin, Die Meistersinger von Nurnberg, Parsifal… và đặc biệt là album Der Ring des Nibelungen gồm bốn vở nhạc kịch. Đây cũng là bốn vở nhạc kịch nổi tiếng nhất trong lịch sử opera. Trong top 10 vở opera dài nhất thì đã có đến 7 tác phẩm là của Wagner với thời lượng trung bình của mỗi vở là 3 giờ.

Không những thế, ông chính là người đã sáng tạo ra leitmotif – một giai điệu rất ngắn phù hợp với từng nhân vật, xúc cảm và phân cảnh trong tác phẩm. Wagner đã cách mạng hóa nghệ thuật opera.

Ông chính là người đặt nền móng cho nghệ thuật làm phim của thế giới. Và tất cả các nhà viết nhạc phim, kể cả John Williams cũng đồng ý rằng Richard Wagner là viết nhà viết nhạc phim vĩ đại nhất trong lịch sử.

Ludwig van Beethoven

Ludwig van Beethoven (1770 – 1827) được biết tới là một nhà soạn nhạc cổ điển thiên tài người Đức. Ông cũng chính là người mở đường cho giai đoạn âm nhạc lãng mạn. Với Ludwig van Beethoven, Mozart và Haydn là những người có ảnh hưởng lớn đến sáng tác của ông. Minh chứng là bản giao hưởng số 3 Eroica (Anh hùng ca) và hai bản Concerto cho dương cầm số 4 và số 5 của Beethoven, thế giới đã chính thức thức bước vào kỷ nguyên của âm nhạc lãng mạn.

Beethoven viết được những tác phẩm bất hủ để đời xuất phát từ chính những đau thương, bất hạnh trong cuộc đời ông. Những tác phẩm kinh điển của ông bao gồm 9 bản giao hưởng, 5 bản concerto cho dương cầm, bản concerto cho vĩ cầm, 2 bản mass (trong đó có bản Missa Solemnis), 32 bản sonata cho dương cầm solo, 16 bản bản tứ tấu đàn dây… đều gắn với một giai đoạn cuộc đời của nhà soạn nhạc.

Beethoven là nhà soạn nhạc nổi tiếng và có tầm ảnh hưởng đến hầu hết các nhà soạn nhạc sau này trên thế giới.

Wolfgang Amadeus Mozart

Wolfgang Amadeus Mozart (1756 – 1791) là nhà soạn nhạc nổi tiếng của Áo và thế giới. Số lượng những tác phẩm mà Mozart để lại là một con số khổng lồ gồm có hơn 600 tác phẩm, trong đó phải kể đến 41 bản giao hưởng, 27 bản concerto cho đàn dương cầm, 23 vở opera, 18 bản sonata cho đàn dương cầm, 36 bản sonata cho đàn vĩ cầm, các bản sonata nhà thờ, 18 bản mass, 20 bản tứ tấu đàn dây và nhiều tác phẩm khác nữa.

Giá trị từ những tác phẩm của Mozart thì không phải bàn cãi. Từ bản đầu tiên cho đến bản nhạc cuối cùng đều không cần phải chỉnh sửa dù là ở thể loại nào. Tất cả đều đạt sự hài hòa và cân bằng đến tuyệt đối giữa thể loại dành cho nhạc cụ solo và thể loại dành cho dàn nhạc.

Bạn có thích bản nhạc nào do những nhà soạn nhạc thiên tài này sáng tác không? Hãy chia sẻ để chúng tôi cùng biết nhé!

>>> Xem thêm: Những lý do để học chơi piano